KUNO Method ile “Öğreten Eğitim”den “Kendi Kendine Düşündüren Eğitim”e...
Çocuklar Nasıl Değişiyor? — KUNO Method'un 3 Yıllık Kaydı (1. Bölüm)
“KUNO dersinin olduğu günler, çocuğum okulu kesinlikle kaçırmak istemiyor.”
-Renkli Orman Okulları'na giden birkaç öğrencinin velisi
Gakken Turkey, Japonya'da 50 yılı aşkın süredir uygulanan bu erken çocukluk eğitim metodunu, Kogumakai (Japonya) ile iş birliği yaparak Türkiye'ye uyarladı ve 2023'ten bu yana Renkli Orman Okulları'nda uyguluyor. Üçüncü yılına giren bu iş birliği kapsamında okul müdürü, KUNO Method öğretmeni, sınıf öğretmenleri ve velilerle yaptığımız röportajları ve üç yıllık ölçüm verilerini iki bölüm halinde sizlerle paylaşıyoruz.
1. Bölüm- Bu Yazıda Neler Var ?
• Üç yıllık uygulama sürecinde çocuklarda gözlemlenen değişim
• Bu değişimi mümkün kılan KUNO Method öğrenme yaklaşımı
• Ön test / son test ile yapılan etki ölçümü sonuçları (üç sınıfın genel ortalaması ve gelişim alanları bazında)
*Eğitim felsefesiyle uyumu, materyallerin yerelleştirilmesi, eğitmen yetiştirme ve programa katılım süreci 2. Bölüm'de ele alınacaktır.
Çocuklarda Neler Değişiyor?
Mimar bir veli, 6 yaşındaki oğlundaki değişim karşısında şaşkınlığını gizleyemiyor:
“Çocuğuma doğrudan ‘3 artı 5 kaç eder?’ gibi sorular sorduğumda bazen cevap veremiyor. Çünkü ezbere bir toplama-çıkarma bilgisi yok. Ama aslında toplama-çıkarma mantığıyla hiç sorunu yok; bunu da bazen gördüğü nesneleri kendiliğinden toplamasından anlıyoruz: ‘Burada 3 tane var, orada 5 tane var, toplarsak 8 eder’ diyor.”
Aynı çocuk, yolda bir tünelden geçerken de durmuş: “Bu tünel küre mi acaba?” Annesi “Silindir sanırım” deyince şöyle demiş:
“Ama tam bir silindir değil. Ortadan ikiye kesilmiş bir silindir gibi.”
Başka bir ailede de benzer bir durum yaşanmış: Çocuk, düzlem üzerine çizilmiş bir şekli görüp aynısını LEGO’yla üç boyutlu olarak kuruyor — hem de annesinden daha hızlı ve doğru bir şekilde. Üçgen, prizma, silindir... Bu şekilleri artık günlük hayatın içinde kendiliğinden fark ediyor ve adlarıyla ifade ediyor.
Bu değişim, arkadaşlarıyla paylaşım biçiminde de kendini gösteriyor. Eskiden hiç düşünmeden yalnızca bir tane uzatıp bunu yeterli görürken, şimdi “Altı tane var, o zaman üçer üçer paylaşalım” ya da “Büyük olanı sana veriyorum, ben küçüklerden iki tane alırım” diyor.
KUNO Method öğretmeni Şebnem Demir de benzer şeyler görüyor:
“Yılın başında çocuklar hep içgüdüsel hareket ediyor, aklına ne gelirse onu yapıyor. Ama yılın ikinci yarısında yavaş yavaş durup düşünmeye başlıyorlar. Küp sayma etkinliğinde, arkada gizlenip görünmeyen küpleri bile saymaya başladıklarını görünce gerçekten şaşırdım. Önceki yıl sadece görebildikleri küpleri sayıyorlardı. Bu sefer kendinden emin bir şekilde ‘burada da var’ diyerek doğru sayıyorlardı. Anlayarak ve bilerek saydıklarını görmek benim için çok değerliydi.”
-KUNO Method öğretmeni Şebnem Demir
Bu derslerin en önemli kuralı, öğretmenin cevabı baştan söylememesi. “Ağır-hafif” kavramını öğrenirken çocuklar nesneleri kendi elleriyle teraziye koyup deniyor. Biz hemen sonuca götürmüyoruz, çocuklar kendileri düşünsün, tartışsın, denesin istiyoruz.
Bu Değişim Neden Oluyor?
KUNO Method’da her ders üç aşamadan oluşuyor:
İkinci aşamada her öğrencinin kendi materyali bulunuyor; böylece kimse sıra beklemeden, herkes aynı anda kendi başına deneyebiliyor. Bu deneyim, öğrenme sürecinin temel noktalarından birini oluşturuyor. Çoğu eğitim yaklaşımı çalışma kâğıdıyla başlarken, KUNO Method’da çalışma kâğıdı öğrenmenin başlangıç noktası olarak kullanılmıyor. Çocuklar önce materyallerle deneyimliyor, düşünüyor ve keşfediyor. Çalışma kâğıdı ise çocuğun kendi deneyimiyle ulaştığı sonucu kâğıda aktararak pekiştirdiği son aşama olarak kullanılıyor.
Müfredat dört alanı sarmal biçimde bir araya getiriyor: Akıl Yürütme, Uzamsal Yetenek, Sayı ve Geometri. Program kapsamında 45 dakikalık 24 ders, bir ön test ve bir son test olmak üzere toplam 26 oturum gerçekleştiriliyor.
Rakamlar Ne Söylüyor?
2023–2024 döneminde üç sınıfta yürütülen saha çalışmasında ön test ortalaması 10 üzerinden 2,62 iken, son testte 5,15 puana yükseldi. Artışın üç sınıfın tamamında görülmesi, gelişimin tek bir sınıfla sınırlı kalmadığını ortaya koydu.
En belirgin gelişim, ön testte başlangıç puanlarının daha düşük olduğu Sayı (+4,08) ve Uzamsal Yetenek (+2,29) alanlarında görüldü. Geometri ve Akıl Yürütme alanlarında ise çocuklar daha yüksek bir başlangıç seviyesine sahip oldukları için puan artışı daha sınırlı kaldı. Bu sonuçlar, gelişimin özellikle başlangıç düzeyinin daha düşük olduğu alanlarda belirginleştiğini gösteriyor.
Benzer eğilim üçüncü yılda da gözlemlendi. Eylül 2025’te gerçekleştirilen ön test ile Haziran 2026’daki son test karşılaştırıldığında yine genel bir yükseliş görüldü; bazı çocuklarda puan farkı daha da belirginleşti.
Diğer yandan, test sonuçlarının derslere devam durumundan da etkilendiği gözlemlendi. Dönem sonunda devamsızlığın arttığı sınıflarda, o dönemde işlenen “paylaştırma” konusundaki doğru cevap oranı daha düşük kaldı. Aynı konuyu düzenli şekilde işleyen sınıf ise ilgili soruda neredeyse tam puana ulaştı.
Bu nedenle Gakken Turkey, programın etkisini yalnızca test puanları üzerinden değerlendirmiyor; devam kayıtlarını, ders içi gözlemleri ve öğretmen görüşlerini de değerlendirme sürecine dahil ediyor.
Bu çalışma ICoME 2025’te (Eğitimde Medya Uluslararası Konferansı) akademik olarak sunuldu. Üç yıllık uygulamadan elde edilen veriler ise ICoME 2026’ya gönderildi. Sonuçları yalnızca kendi gözlemlerimiz ve iddialarımız üzerinden değil, akademik değerlendirmeye açık verilerle ortaya koymak bu çalışmanın temel ilkelerinden biri.
2. Bölümde Şu Sorulara Yanıt Veriyoruz
• Okulun kendi eğitim felsefesiyle çakışır mı? — Reggio Emilia yaklaşımını benimseyen bir okulun KUNO Method’u tercih etme nedenleri
• Japon materyalleri olduğu gibi mi kullanılıyor? — Üç yıllık yerelleştirme sürecinde neler yapıldı?
• Öğretmenlere ek yük getiriyor mu? — Eğitmen yetiştirme ve destek yapısı
• Programa nasıl katılabilirsiniz? — Uygulama süreci, izlenecek adımlar ve iletişim bilgileri
KUNO Method’un Renkli Orman Okulları’ndaki üç yıllık yolculuğunun devamında; uygulamanın okul kültürüne nasıl entegre edildiğini, Türkiye’ye uyarlama sürecini ve öğretmenlerin bu süreçte nasıl desteklendiğini 2. Bölümde paylaşacağız.
KUNO Method hakkında daha fazla bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Yorumlar